Poranny ból gardła – co może oznaczać?

Poranny ból gardła – przyczyny

Gardło to wspólny odcinek dróg oddechowych i układu pokarmowego, który jest pierwszym miejscem kontaktu organizmu z substancjami zawartymi zarówno w pożywieniu, jak i powietrzu. W wyniku nieustannej ekspozycji na niekorzystne czynniki gardło jest narażone na występowanie stanów zapalnych i bólu. Często towarzyszą temu uczucie drapania i suchości, a także zaczerwienienie oraz obrzęk śluzówki.² 

Zdarza się, że wymienione wyżej objawy pojawiają się po przebudzeniu. Dlaczego rano może boleć gardło? Poniżej prezentujemy czynniki, które mogą być tego przyczyną.

Infekcja

Zastanawiając się nad tym, co znaczy ból gardła po obudzeniu, nie należy od razu wykluczać czynników infekcyjnych. Dyskomfort w gardle może pojawić się na skutek spływania wydzieliny po tylnej ścianie gardła, co jest charakterystyczne m.in. w przebiegu ostrego zapalenia błony śluzowej nosa i zatok przynosowych (OZZP). Objawy, które będą na to wskazywać, to również niedrożność i wydzielina z nosa, podrażnienie gardła oraz złe samopoczucie.³

Ból gardła z rana może być spowodowany infekcją, nawet jeśli nie występuje z innymi objawami, typowymi dla chorób wirusowych lub bakteryjnych.¹

Zanieczyszczenie powietrza

Czemu rano boli gardło? Podczas poszukiwania przyczyn, warto sprawdzić warunki panujące w sypialni. Zła jakość powietrza, nieodpowiednia wilgotność i temperatura, a także niewłaściwa wentylacja, mogą powodować uczucie suchości oraz ból w gardle. Co ważne, zagrożeniem jest zarówno suche, jak i zbyt wilgotne powietrze (szczególnie jeśli w pomieszczeniu rozwinęła się pleśń).¹

Oddychanie przez usta

Dlaczego po przebudzeniu boli gardło? Dolegliwość może być związana ze spaniem z otwartymi ustami. W czasie snu dochodzi wtedy do wysuszenia błony śluzowej gardła, co po przebudzeniu może powodować ból i dyskomfort.²

Ból i suchość w gardle rano nie są jedynymi symptomami związanymi z oddychaniem wyłącznie torem gardłowym w trakcie snu. Oddychanie przez usta sprawia, że żuchwa i język przesuwają się do tyłu. To z kolei prowadzi do zwężenia przestrzeni między nasadą języka a ścianą gardła oraz wzrostu oporu przepływającego powietrza. Rezultatem jest powstanie efektu akustycznego, określanego jako chrapanie.⁴

Refluks krtaniowo-gardłowy

Refluks krtaniowo-gardłowy (LPR, z ang. Laryngopharyngeal Reflux) to zjawisko powstające w wyniku cofania się treści żołądkowej do górnych dróg oddechowych. LPR powoduje uszkodzenie błony śluzowej, czego efektem może być podrażnienie gardła rano, po przebudzeniu. Pozostałe objawy refluksu krtaniowo-gardłowego to m.in.:

• poranna chrypka,
• czas porannej “rozgrzewki głosu” dłuższy niż 25 min,
• poranny kaszel,
• odchrząkiwanie,
• uczycie spływania gęstej wydzieliny po tylnej ścianie gardła,
• nieprzyjemny zapach z ust.

Możliwy ból gardła po nocy wynika w tym przypadku z podrażnienia błony śluzowej krtani i gardła przez kwaśną treść żołądkową.⁵

Co można zastosować na ból gardła?

Ból gardła nie zawsze ma związek z infekcją bakteryjną lub wirusową. Dokładnym rozpoznaniem przyczyn, które powodują ból gardła po wstaniu, powinien jednak zająć się lekarz. W łagodzeniu bólu gardła stosuje się rozmaite środki do stosowania miejscowego. Obok preparatów powlekających, wyróżniamy: ^6,7

• niesteroidowe leki przeciwzapalne, np. flurbiprofen,
• antyseptyki, np. alkohol 2,4-dichlorobenzylowym,
• leki miejscowo znieczulające, np. lidokaina.

Do preparatów o działaniu miejscowym należą na przykład produkty lecznicze OTC od Apteo Med: Synosept Apteo Med (z alkoholem 2,4-dichlorobenzylowym i amylometakrezolem) i Synosept Intensive Apteo Med (z flurbiprofenem). 

Niniejszy materiał nie stanowi źródła porady medycznej. Treści zawarte w materiale są udostępniane wyłącznie w celach edukacyjnych i nie mogą zastąpić indywidualnej porady medycznej udzielanej przez lekarza lub farmaceutę.